14 juni 2004, Pisa en Lucca

Villa Cafaffiolo van de Medici

Ook vandaag viel het weer wat tegen, al bleef het wel grotendeels droog. Wel stond er nog vrij veel wind en was het vrij koud. Toch hadden we ook nog wat zon.

Pisa
Allereerst gingen we om 8:30 uur naar Pisa waar we om 10:00 uur aankwamen en uiteraard eerst de beroemde scheve toren gingen bekijken. Wie het wilde, kon de toren ook beklimmen. Maar dan was het niet mogelijk de Duomo en de andere bezienswaardigheden te bezoeken. Het was wel grappig om te zien hoe de groep steeds kleiner werd. Het grootste deel ging mee naar de Duomo in. Iets minder in de doopkapel en nog iets minder naar de begraafplaats. Om 12:45 was de groep die tot het laatst gebleven was tijd om te lunchen. Van de rest van de stad bekijken kwam niet veel, maar het was wel de moeite waard om alles te zien. De Duomo/Dom was erg mooi en had heel fraaie doorkijkjes. De doopkapel was heel sober, maar met een schitterende accoustiek. De suppost gaf daar nog een demonstratie van. Om 13:30 gingen we verder naar Lucca. Hieronder staat een beschrijving van de geschiedenis en de gebouwen. Klik hier om direct naar de beschrijving van Lucca te gaan.

Beschrijving
Pisa is een stad van 100.000 inwoners gelegen in het Italiaanse Toscanië op zo'n 8 km van de kust. Het stadje straalt de Toscaanse sfeer uit en heeft natuurlijk de bekendste attractie ter wereld: de scheve toren of Campanile.

Geschiedenis
Deze stad, de oudste zeestad van Europa, heeft altijd de van de grondleggers ontvangen Iberisch- Ligurische naam weten te behouden, en diezelfde naam is op de lippen en in het hart van al hun koppige afstammelingen gebrand. Zij bleven Pisanen en werden, ondanks de Indo- Europese invasie, noch Etruskisch of Italisch; en niettegenstaande de afdaling naar het zuiden van de Longobarden en de Franken werden zij niet gegermaniseerd. Zij bleven Pisanen, werden geen Toscanen en boden weerstand aan de passionele Guelfische en nationalistische bewegingen; zo lieten zij zich ook niet Romaniseren, tot schande van het Romeinse garnizoen, het pretorium en het keizerrijk. Als er één plaats is in de wereld waar het mogelijk is om van een naam een geschiedenis te kunnen afleiden, dan is het wel Pisa.

Het lot van Pisa is door de ligging van Pisa bepaald. De door haar gecontroleerde waterwegen maakten er een handelscentrum van dat de bewoners desnoods met de wapens bereid waren te verdedigen. De Etrusken stopten daarom in Volterra, terwijl Pisa zonder problemen de Romeinse overheersing aanvaardde omdat Rome, dankzij de verzwakking van de Apuaanse Liguriërs, een veilig achterland verzekerde. Onder de Romeinen beleefde de stad een periode van bloei: er werden tempels en palazzi gebouwd en in de weelderigste daarvan woonden Adriano en Antonio Pio. Volgens een goed gefundeerde overlevering verrees op de plaats waar het Palazzo stond, met gebruikmaking van het marmer ervan, eerst de Santa Reparata kerk, en later de huidige Dom. De bloeiende zeekolonie werd in de tijd van de strijd om investituren, een vrije gemeenschap en bereikte het summum van haar macht tijdens die grote machtsstrijd tussen de christelijke en islamitische wereld die de kruistochten waren. Pisa creëerde haar macht op zee met gedurfde ondernemingen in Sardinië, Corsica en Palestina waarbij zij zich onderscheidde bij het verdedigen van de Tyrreense zee tegen de invallen van de Barbaren.

Na een periode van langdurig verval kende Pisa- een magere troost voor haar ooit glorieuze macht- een nieuwe periode van bloei onder de heerschappij van de Medici die de stad verrijkten met straten en palazzi, er de oude studio openden en het Palazzo della Sapienza (van de wijsdom), nu een universiteit, stichtten. In 1737, nadat de Di Medici waren uitgestorven, gaf ook de Lorena dynastie steeds meer blijk van interesse voor de universiteit waar beroemde leermeesters kwamen en die steeds meer het voornaamste centrum van het stedelijke leven werd. Ook in de tijd van Napoleon bleef Pisa, dat zich zonder te verzetten aan de Fransen had overgegeven, in Toscane de belangrijkste plaats innemen als centrum van het voortgezet onderwijs. De universiteit in Pisa werd afhankelijk ven de universiteit in Parijs. Het werd een keizerlijke Academie en de Scuola Normale werd gesticht.

Na de Restauratie van de oude regieme kwam de stad weer in handen ven de Lorena familie. Ondanks de brede aanhang van het reformatorische en paternalistische regime leefden, vooral onder de studenten de Risorgimento idealen op, die uitmondden in de historische episode van de vrijwilligers van de univeriteit van Pisa, die zich massaal aanmeldden om te vechten in Curatone en Montanara (1848).

Na de toetreding van Toscane tot Italië, wist Pisa haar culturele traditie en een bescheiden industriële activiteit- dankzij de nabijheid van de Livorno- te handhaven. De zee reikt niet meer tot aan de stadspoorten, maar de weerspiegeling ervan kan nog voorbij het sombere groen van de dennebossen worden ontwaard. De oude verzande haven is niet langer meer het vertrekpunt voor reizen naar het verre Oosten. Als marmeren herinnering aan een beroemd en glorieus leven zijn de witte monumenten van Piazza dei Miracoli overgebleven: tegenover het Baptisterium verrijst de kathedraal, een machtig schip op weg naar overzeese kusten; op de achtergrond verrijst de Scheve Toren, een monumentale vuurtoren, de oude Pisaanse grootmacht waardig; en het magnifieke Camposanto, een vredige geschikte plek voor meditatie, strekt zich uit over het groene tapijt om het hele complex te omarmen. Hier, tussen deze monumenten, op de stille pleinen, in de mooie Romaanse kerken vinden we de ware geest van Pisa, een geest die we ontwaren in de beroemde musea, de scholen en de glorieuze en bloeiende universiteit; een geest die wordt gewiegd in de wijde boog van de Arno en de diepe adem van de zee die de keizerlijke droom van deze superbe en solitaire stad heeft aanschouwd.

Scheve Toren
De Scheve Toren van Pisa, de Campanile, werd gebouwd als losstaande klokketoren van de Dom. De toren dankt zijn slanke en elegante uiterlijk aan de zes galerijen zuilen. Vlak nadat de bouw een aanvang had genomen (1173) begonnen de eerste etages van de romaanse toren in zuidelijke richting te hellen. Men deed er van alles aan om dit probleem het hoofd te bieden, echter zonder succes. In 1350 kreeg de toren de 7e, iets kleinere, etage die iets rechter staat. Hierin zijn de klokken opgehangen. De Campanile is thans 55 meter hoog en helt nog steeds.

Dom
De Dom werd in de periode 1068-1118 gebouwd, waarna de kerk door paus Galasio II werd ingewijd. De façade met zijn vier prachtige galerijen werd omstreeks 1200 voltooid. De Dom moest na een brand in 1596 op verschillende plaatsen worden gerestaureerd. Het interieur heeft een lengte van 100 meter. Achtenzestig stenen zuilen verdelen de ruimte in vijf schepen. Het belangrijkste kunstwerk in de kerk is de preekstoel, die wordt ondersteund door zuilen en beelden. Bij de preekstoel hangt de bronzen 'lamp van Galileï'. Deze lamp maakte, nadat hij werd aangestoken, een slingerende beweging. Dit inspireerde Galileï tot het opstellen van zijn slingerwetten.

Baptisterium
Bouwmeester Diotisalvi begon in 1153 met de bouw van deze ronde Romaanse doopkapel, die 55 meter hoog is en een middellijn van 35,5 meter heeft. Het bovenste deel van de buitenmuur werd aan het einde van de 13e eeuw van een gotische versiering voorzien. Op de koepel van het Baptisterium staat een beeld van Johannes de Doper. Op de linker deurpost van de hoofdingang zijn diverse kunstwerken aangebracht. In de doopkapel staat een prachtige uit 1260 daterende preekstoel. Verder staat er nog een doopvont dat in 1246 werd vervaardigd.

Camposanto
of begraafplaats De grond van dit kerkhof zou afkomstig zijn van de heilige berg Golgotha. Afgezien van dit feit bezoek je deze plaats vooral voor de zuilengalerij met zijn graftombes en fresco's. De ooit beroemde fresci in deze begraafplaats zijn in WO II bijna volledig verwoest.

De belangrijkste bezienswaardigheden mogen dan wel geconcentreerd liggen rond en op het Campo dei Miracoli, toch loont het de moeite om even in het hart van de stad te wandelen tot aan de rivier Arno. Onderweg moet je zeker even de kerk Santo Stefano di Cavalieri bezoeken. Aan de Arno heb je dan het Nationaal Museum dat niet mag ontbreken op je lijstje, naast de prachtige gebouwen langs de rivier.

Lucca
Na de lunch gingen we om 13:30 naar Lucca waar we om 14:15 aankwamen. Hier ging Esther ons voor in een wandeling langs de diverse bezienswaardigheden van de stad, zoals het Verdiplein met zijn woonhuis, de San Michaelkerk, het Pallazo Ducalle, de Duomo, de woontoren met steeneiken op het dak en tot slot het Romeinse amfitheater. Bij de San Frediano, het was ondertussen 15:30 uur geworden, hadden we nog anderhalf uur de tijd om de rest van de stad met zijn vele kerken en fraaie stadswallen te bekijken.

Om 17:00 uur gingen we terug naar het hotel waar we om 18:30 aankwamen. Het eten dat om 19:45 begon bestond uit Pasta, gegrilde karbonade met boontjes en sla met fruit toe.

Beschrijving
Lucca is de geboortestad van de componist Puccini. Muziek is dan ook een deel van het leven in Lucca. Er is een museum ingericht in één van de paleizen die alle herinneringen herbergt van Puccini. Maar Lucca is ook rijk zoals die andere steden in Toscanië. Daardoor zijn er nu prachtige gebouwen, palazzo's of paleizen. In één van deze paleizen is ook het belangrijkste museum van Lucca gevestigd, het Museo Nazionale. Je vindt er schilder- en beeldhouwkunst van Italiaanse kunstenaars en er zijn ook archeologische vondsten ondergebracht. In de omgeving staat nog de enig overgebleven toren. Er is de mogelijkheid om deze te beklimmen. Een ander museum dat enige aandacht verdient is de Pinacotheek in het Palazzo Mansi. Het paleis loont op zich al de moeite om te bezoeken en in het museum tref je Vlaamse en Italiaanse schilderijen aan.

Aan de buitenkant zijn de muren omgeven door grasvelden (waar ooit het vee liep te grazen) en men kan over de nieuwere wijken van Lucca uitzien met de bergen als achtergrond.
Bovenop de stadsmuren is volop leven: kinderen zijn er aan het spelen (er zijn verschillende speeltuinen), joggers rennen af en aan, mensen zitten aan picknicktafels te kaarten; vooral op een zonnige zondag kan het moeite kosten om ergens een vrij bankje te vinden.

Uiteraard zijn ook de kerkelijke gebouwen niet van de minste. Zeer vele kerken liggen binnen de omwallingsmuren, waarvan de Dom San Martino, de San Fredianokerk en de San Michelekerk het bekendste zijn. Allen bevatten ze waardevolle kunstschatten en zijn ze van een grote architecturale waarde.
Officiële website: http://www.lucca.turismo.toscana.it